Duitsland, Harz mei 2026
Selketalstieg.
De IJssel heet in Overijssels dialect de Iessel, Overijssel wordt dan Overiessel. Een bijl is een biele en een vijl een viele. Strijkijzers en stijgijzers heten striekiezers en stiegiezers. We ruilen de ij om voor ie, waarom ook niet. Bij de oosterburen is het niet anders, zowel 'Steig' als 'Stieg' gebruiken ze voor een bergpad of smal voetpad. Steig is Duits en Stieg is Nederduits of Plattdeutsch; een regionaal dialect. Ooit liepen we al de Ahrsteig en nu gaan we de Selketalstieg lopen want ja, wandelen is ons favoriete 'tiedverdrief'. Deze langeafstandswandeling is krap 74 kilometer en we plannen er 4 dagen voor in.
Van Stiege via het dal van de Selke naar Quedlinburg loopt de route. Volgens onze bronnen is het Selketal rustiger dan de toeristische delen van de Harz rond de Brocken en het Bodetal. Met Quedlinburg als eindpunt moet het sowieso goedkomen, daar hebben we hoge verwachtingen van. Stiege - Silberhütte.
De weersvoorspellingen zijn goed, met 24 graden is het al best warm. Om 8 uur beginnen we aan de eerste van vier etappes door het Selketal. De eerste kilometers gaan langs de Hassel, de Selke krijgen we iets later te zien. Geen steile of ruige rotspartijen, wel gemakkelijke graspaden door de glooiende landerijen en over koele bospaden. Viooltjes, koekoeksbloem, zenegroen en vooral een witte deken van muur kleuren de boel. In het bos laat de hazelworm zich een paar keer zien. De houterige bewegingen van het reptiel verraden onmiddellijk dat het geen slang is maar een pootloze hagedis. Qua hoogtemeters valt het mee op de wandeling, het is vooral kilometers maken. De Bergsee is een stuwmeertje bij Güntersberge gevoedt door verschillende beken waaronder de Selke.
Een dikke karper zoekt het warme bovenste water op, zijn rug en vin soms net boven water in de zon. Onderweg is eigenlijk overal voldoende water voor Fay en Bliss. Een moddersloot zorgt voor acht gitzwarte pootjes, da's jammer. De Uhlenbach wast de baggerpootjes weer prachtig schoon. Voordat de temperatuur piekt zijn we al in Silberhütte, 22 kilometer wandelplezier verderop.Silberhütte - Falkenstein.
De tweede etappe is iets langer en we komen eigenlijk amper in de bebouwde kom. De Selketalstieg slingert op en neer door de bossen van Silberhütte naar Falkenstein. Meteen na de start klimmen we via betonnen treden rap omhoog in de bossen, jammer dat dit niet onze route is, we zijn nog niet helemaal wakker deze vroege morgen. Eenmaal op het juiste pad is het vooral genieten van de omgeving en de vele uitzichtpunten die de route biedt.
Op uitzichtpunt Habichstein staat de zogenaamde verlovingsurn die herinnert aan een vierdaags samenzijn van zes jonge adellijke stellen uit het Koninkrijk Württemberg in september 1845. Er staat ook een stempelkastje en een schuilhutje. Een van top tot teen getatoeëerde man, met een soort Stafford aan de lijn, opent de stempelkast, we vragen ons af waar hij nog ruimte heeft voor een extra stempel. Het Friedensdenkmal met de tekst Friede der Welt is het volgende uitzichtpunt. In 1945 verdween het originele ijzeren kruis uit 1813. Het huidige monument staat op de oude sokkel. Hier dalen we een stuk af, maar dat is helemaal niet de bedoeling dus klimmen we weer omhoog, terug naar het monument. De markeringen van de Selketalstieg laten te wensen over, zonder de gedownloade route is het eigenlijk niet te doen. De hele route staat overigens al in de Locus Maps app. De Luisentempel verderop stamt uit 1992, de originele uit 1823 stortte in 1987 in maar werd volledig gerestaureerd. De Köthener Hütte is een wit geschilderde houten kapel uit 1897 ter hoogte van Mägdesprung. Zo is er best veel te zien op de route. Na Mägdesprung volgen we meer de Selke, soms vlak langs de oever, waar Fay en Bliss blij van worden, soms hoog erboven over smalle bergpaadjes, waar ze eigenlijk ook blij van worden.
De etappe van vandaag is iets uitdagender dan die van gisteren, het maakt het daardoor een afwisselende wandeling. Op het laatste deel van de wandeling delen we het pad met de fietsers, de kilometers tikken snel weg over deze makkelijke gravelpaden. Eindpunt vandaag is restaurant Falk und Frei waar we aanschuiven voor een maaltijd. Falkenstein - Bad Suderode.
De laatste lange etappe is een relaxte boswandeling. Smalle bergpaadjes zijn er niet meer bij. Al vrij snel komen we bij het Asseburg-mausoleum, mooi verscholen in het bos. In de 18e eeuw gebouwd in opdracht van Ferdinand von der Asseburg, eigenaar van het kasteel in Meisdorf en van kasteel Falkenstein. Het mausoleum is opgetrokken uit ruw gehouwen stenen blokken in barokstijl. Het kasteel in Meisdorf is nu een hotel waar we ook een glimp van zien op de route. Een van de andere hoogtepunten is Schloss Ballenstedt, een barok kasteelcomplex uit de eerste helft van de 18e eeuw gebouwd op fundamenten uit de 11e en 12e eeuw. Het Schlosstheater stamt uit 1788 en is het oudste nog actieve theater in Sachsen-Anhalt. Het graf van Albrecht der Bär bevind zich in de crypte,
zijn standbeeld staat op het binnenterrein. De Selketalstieg gaat daarna door de kasteeltuinen maar die zijn afgesloten. Geen omleiding of iets dergelijks aangegeven en de Duitse wandelaars en fietsers gaan er wel door op deze tweede Pinksterdag. We doen een paar pogingen om het afgesloten deel te omzeilen maar bij het derde hek zwichten ook wij, de werkzaamheden liggen toch stil vandaag. Er ligt een puntgaaf betonnen fietspad tussen Gernrode en Ballenstedt maar een beetje fietser met ondersteuning laat zich niet verleiden tot een comfortabele betonrit. Ze jakkeren liever, bij voorkeur zonder helm, over de voetpaden in de bossen. Een beetje wielrenner of mtb-er weet dat één stuurfoutje een sleutelbeen kan breken, of erger. Het lijkt de electrische fietsbrigade niets te deren. Paden waar ze zonder ondersteuning nooit zouden komen worden nu massaal bereden. We zien een tiental, waarvan zeker de helft dode, hazelwormen. Ze zijn kansloos natuurlijk voor de helmloze reptielenjagers, ze kunnen onmogelijk op tijd vluchten en worden altijd over het hoofd gezien. Het is tijd voor een fietsverbod op onverharde paden buiten de mtb routes, veel fijner voor de trage reptielen en ook voor voetgangers. We maken een korte stadswandeling door Gernrode en verlaten even de Selketalstieg. De Stiftskirche St. Cyriakus is onmiskenbaar het meest attractieve bouwwerk. Gesticht in het jaar 959 en een uiterst zeldzaam en goed bewaard voorbeeld van Ottoonse architectuur uit de 10e eeuw.
Een gedenkteken bij de kerk verwijst naar de twee wereldoorlogen in de vorige eeuw en gedenkt de slachtoffers van oorlog en tirannie. Eindpunt van vandaag is het prachtige station in Bad Suderode, het is inmiddels in privébezit en doet geen dienst meer als treinstation al stopt de trein er nog wel.Quedlinburg - Bad Suderode.
De laatste etappe is een stuk korter dan de voorgaande. Van Bad Suderode lopen we comfortabel over verharde paden en gravelwegen naar Quedlinburg dat op de Unesco werelderfgoedlijst staat. Het stadje ligt in de voormalig DDR en juist daardoor is het rijk aan vakwerkhuizen. In de oorlog is het niet plat gebombardeerd en door geldgebrek daarna is er niet gemoderniseerd maar ook niet gerenoveerd of zelfs gesloopt, dat was allemaal te duur.
Na de val van de muur en de Unesco status is er volop gerenoveerd met respect voor authenticiteit. We maken een stadswandeling door onder andere de Altstad, over de Markt en door de Judengasse. De kloostertuinen bij de Stiftskirche St. Servatius op de Schlossberg bieden prachtig uitzicht op de meer dan 1300 vakwerkhuizen in Quedlinburg. De start van de bouw van de eerste burcht op de Schlossberg was rond 919. De Romaanse kerk in werd tussen 1070 - 1129 gebouwd na een brand in de eerdere kerk. De Gotische uitbreiding rond 1320. Het slot, in Renaissance stijl, stamt uit de 16e en 17e eeuw. Alle straatjes rondom de Schlossberg zijn de moeite waard. Er wordt nog wel veel gerenoveerd momenteel dus steigers, afzettingen en werkbussen zijn talrijk. De omgeving van Markt, Hoken en de Marktkirche zijn veel drukker met toeristen en het wemelt van de terassen maar ook hier zijn veel fraaie gevels te bewonderen. Erg rustig zijn juist de Judengasse, Stieg en Hölle. Sfeervolle straatjes met fotogenieke gevels waar wij het meest van genieten; het idee dat je mooie dingen ontdekt die de massa niet kan vinden of überhaupt niet zoekt. Quedlinburg laat zich in drie uurtjes slechts deels verkennen, misschien moeten we eens in de winter terugkomen. We pakken vandaag de Selketalbahn terug naar Bad Suderode; één van de drie 'schmalspurbahnen' in de Harz. Een klein treintje met een maximum snelheid van 50 km/u brengt ons in pakweg10 minuten terug. Er rijdt ook een stoomlocomotief op andere tijden. Na vier dagen wandelen in de Harz inclusief stadswandelingen staat de teller op 88 kilometer.
